Özel Etüt Merkezi mi yoksa Özel Dershane mi?
 
Öğrencinin okul dışı eğitiminin önemi giderek artıyor.
Milli Eğitim Bakanlığı’nın orta öğretim kurumlarına SBS puanıyla öğrenci kabul etmeye başlaması son yıllarda okul dışı eğitimi olmazsa olmaz haline getirdi.
Diğer yandan 2009 - 2010 ders yılının başlamasıyla birlikte devlet okullarında etüt hizmetinin kaldırılması da özel öğrenci etüt merkezlerinin okul dışı eğitimde önemini çok artırdı. Her ne kadar okullarda kurslar açmayı planlayan okul yönetimleri varsa da, bu çalışmaların etik olarak yanlışlığı bir yana, okul dışı eğitimin öğrenciye kazandırdıklarını veremediği genel olarak paylaşılan bir kanıdır.
SBS öncesi dönemde okul dışı eğitimde dershanelerin yeri tartışılmaz haldeydi. Milli Eğitim Bakanlığı’nın son yıllarda aldığı bu iki önemli karar nedeniyle etüt merkezleri en önemli özel eğitim kurumu olmanın yolunu tutmuş görünüyor.
Bu nedenle, özellikle son yıllarda dershanelerin “birebir eğitim”, “butik dershane” ya da benzeri başka adlarla klasik dershaneden ayrılıp, etüt merkezlerinde verilen hizmeti taklit etmeye başladıkları görülmektedir.
Öğrencinin okul dışı eğitiminde dershanelerin ve etüt merkezlerinin birbirine kıyasla avantaj ve dezavantajları bulunmaktadır. Velilerin bu iki eğitim kurumunun farklarını ve hangi eğitim kurumunu niçin tercih etmesi gerektiğini iyi bilmesi, öğrencinin başarısında en önemli anahtardır. Bu yazıyla Güneş Etüt Merkezi, velilerimizin bu konuda doğru tercih yapmasında yardımcı olmayı hedeflemektedir.
Bu amaçla, Milli Eğitim Bakanlığı’nın yönergelerine göre çalışmayı prensip edinmiş etüt merkezlerinin ve dershanelerin amaçlarını, işlevlerini ve nasıl çalıştıklarını kısaca açıklamak istiyoruz.
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖZEL ÖĞRENCİ ETÜT EĞİTİM MERKEZLERİ YÖNETMELİĞİ, 5. Madde’sine göre;
“Özel öğrenci etüt eğitim merkezinin amacı, ilköğretim okullarına devam eden öğrencilerin, öğretmen gözetiminde derslerine çalışmalarına, ödevlerini yapmalarına, bu Yönetmelikte belirtilen alanlardaki etkinliklerde bulunmalarına yardımcı olmak, Türk Millî Eğitiminin amaçlarına uygun olarak öğrencileri ilgi ve yeteneklerine göre çeşitli etkinliklere yöneltmektir.”
Etüt merkezlerinin temel amacı, öğrencinin sınıf başarısının yükseltilmesidir. Bu nedenle etüt merkezleri öğrenci odaklı eğitim kurumları olmak zorundadır. Etüt merkezinin öncelikle öğrencinin üstün ve zayıf yönlerini iyi bilmesi gerekir. Bunun yanında veli ve okul yönetimiyle yakın temasın sürekli tutulması ve eğitim süreci içinde öğrencinin gelişiminin iyi takip edilmesi şarttır. Bu süreçte öğrencinin günlük okul ödevlerinin, sınavların ve projelerinin takibi ve okul içi sınavlara yönelik özel programlar uygulanması esastır.
Etüt merkezlerinde esas çaba, öğrencinin düzenli ve iç disiplini güçlü bir çalışma temposuna kavuşmasına yöneliktir. Etüt merkezleri öğrenciyi orta öğretim kurumlarına hazırlamayı amaç edinmezler.
Yine MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI ÖZEL ÖĞRENCİ ETÜT EĞİTİM MERKEZLERİ YÖNETMELİĞİ’nin 15. Madde’sinin son paragrafına göre;
“Öğrenci etüt eğitim merkezlerinde; özel dershane etkinlikleri kapsamında bulunan ve öğrencilerin bir üst okula hazırlanması veya test uygulaması, çözümü gibi etkinlikler yapılmaz”
Ancak buradan öğrencinin ulusal çapta yapılan sınavlardaki başarısına önem verilmediği sonucu çıkarılmamalıdır. Tam tersine, etüt merkezi felsefesi, yukarıdaki paragrafta anlatıldığı şekilde bir çalışmayla ülke çapındaki sınavlarda da öğrencinin başarılı olacağı varsayımına dayanır. Sınıf içi sınavlardaki başarının ister istemez SBS ve benzeri sınavlara yansıması kaçınılmazdır.
Yukarıda da belirttiğimiz gibi etüt merkezlerinin bazıları dershanelere öykünerek daha ucuz yollara sapmaktadırlar. Bu tarz çalışmayı programlamış etüt merkezleri hem öğrenci odaklı eğitimi peşinen reddetmiş olmaktadırlar, hem de yönetmeliklere aykırı davranmış olmaktadırlar. Bu tutumun öğrencinin ne sınıf başarısını ne de SBS başarısını yükseltmemesi bir yana etüt merkezinin başarılı bir eğitim kurumu olmasına da hizmet etmediği el değiştiren ya da kapanan etüt merkezlerinin sıklığından anlaşılmaktadır. Bakanlık ruhsatı olmayan korsan etüt merkezleri ise zaten konumuzun dışındadır.
Özel dershane olarak ruhsat almış eğitim kurumlarında amaç, işlev ve çalışma tarzı tamamen farklıdır.
Millî Eğitim Bakanlığı Özel Dershaneler Yönetmeliği’nin 5. Maddesine göre dershanelerin amacı;
“öğrencileri;
a)Başarılı olmak istedikleri derslerde yetiştirmek ve bilgi düzeylerini yükseltmek,
b)Bir üst okulun giriş sınavlarına hazırlamak,
c)Kamu veya özel kuruluşlarca yapılacak olan sınavlara hazırlamak,
d)Belli alanlarda ilerlemek amacıyla; araştırma ve inceleme yapmaya, ilgi ve yetenekleri doğrultusunda uzmanlaşmaya teşvik etmek
için gerekli çalışmaları yapmaktır.”
Görüldüğü gibi dershanelerin amacı ve hedefi esas olarak bir üst okulun giriş sınavlarında öğrencinin başarılı olmasıdır. Elbette böyle olmalıdır. Fakat dershaneler, yönetmeliğin belirlediği amaca ulaşmak üzere öğrenciye değil, öğrencinin ulusal, bölgesel veya il çapında bir sınavda nasıl başarılı olacağına odaklanırlar. İster istemez eğitim bire-bir olmak yerine "toptancı" bir zihniyetle yapılmak zorundadır. Bu da doğaldır. Dolayısıyla, öğrencinin bir konunun esasının bütünüyle kavramasından daha çok o konuda sorulabilecek soru tiplerine göre çözüm metotlarının öğrenilmesi öne çıkar. Dershanenin başarısı ulusal ölçekteki sınavlarda öğrencilerinin hangi seviyede puan aldıkları ile ölçülür.
Eğer öğrenci üzerindeki çalışmanız sınav odaklı olursa gerçekten öğrencinin sınavda başarısını artırabilirsiniz. Fakat bu çalışmanızla öğrencinin kısa süre sonraki yaşamında yüzyüze kalacağı sorunları çözmede ona yardımcı olacağınız kuşkuludur.
Özetle, velinin öğrencinin neye ihtiyacı olduğunu kavraması eğitim kurumunu seçmek için çok önemlidir. Bir özel eğitim kurumunu seçerken eğer veli çocuğu ile ilgili olarak;
a)     Çocuğunun sınıf başarısı ile ilgili bir kaygısı varsa,
b)     Öğrencinin ödevlerini yapma alışkanlığı istenildiği ölçüde gelişmemişse,
c)      Günlük ve düzenli ders çalışmamasından şikayetçi ise
özel öğrenci etüt eğitim merkezini;
a)     Bütün bunlarda velinin bir kaygısı yoksa,
b)     Öğrencinin esas olarak disiplinli ve düzenli bir öğrenci olduğunu düşünüyorsa,
c)      Sadece SBS’de yüksek başarı elde etmesini hedefliyor bunu yeterli görüyorsa veya
d)     Bütün endişelerine rağmen tercih edilen bir orta eğitim kurumunda eğitim yapması halinde bütün eksik ve yanlış davranışlarının düzeleceği yönünde bir kanaati varsa
özel dershaneyi tercih etmelidir.
Bilinçli seçimlerle çocuğumuzun başarısını yükseltmek elimizdedir.
 
Mehmet Gürsoy
Güneş Etüt Merkezi Kurucusu